روزنامه آرمان .دوشنبه شانزده اسفند

حسن محمودی :هر ۲۱ داستان کوتاه مجموعه داستان « کسی برای قاطر مرده گریه نمی کند» نوشته محمد جواد جزینی کارهای قابل تاملی هستند که خواندن تک تک شان خالی از لطف نیست. براین نکته تاکید دارم. مهم ترین دلیلم هم لذتی است که از خواندن شان نصیبم شده است. این حرف را در حالی می زنم که بنابرعلاقه و حرفه ام، به طور متوسط هفته یی یک مجموعه داستان ایرانی یا خارجی می خوانم. « کسی برای قاطر مرده گریه نمی کند» بی اغراق یکی از دوست داشتنی ترین مجموعه داستان هایی است که در سال جاری اجازه ی انتشار یافته است.

 اغلب داستان های این مجموعه که انتشارات ققنوس منتشرشان کرده، در قیاس با مجموعه داستان های دیگر، کوتاه تر از حد انتظارند. نمی شود به این راحتی روی یکی از داستان ها دست گذاشت و گفت این یکی ضعیف تر از بقیه است. اما می توان گفت که این چند تا داستان از همه بهترند. با آن که سبک و سیاق داستان نویسی جزینی در این مجموعه یک دست است، موضوع های بکری که دستمایه ی نوشتن قرار می دهد، مخاطب را وامی دارد که قید خواندن هیچ کدام شان را نزند. در مجموعه داستان « کسی برای قاطر مرده گریه نمی کند» با داستان هایی شسته و رفته روبه روییم که به لحاظ نثر و زبان، تبحر و استادی نویسنده اش را نشان می دهد. ویژگی بارز و برجسته ی دیگر داستان های این مجموعه، ایجاز است. ایجاز در برخی از این داستان ها، خود به نوعی شگرد تاثیرگذار تبدیل می شود. او نوعی از داستان را برای مخاطب خود به یادگار می گذارد که پیش از آن که داعیه ی نوع آوری در ساختار داشته باشد، به دنبال تاثیرگذاری با خلق لحظات ناب است. نه خبری از ساختارهای پیچیده یی است که دست آخر چیزی دستگیرمخاطبش نمی کند و نه به ورطه ی پرگویی افتاده است. کاری که او در این مجموعه کرده است، یادآور داستان های ساده و ماندگاری است که متعلق به دوره ی اوج کوتاه نویسی است.

« کسی برای قاطر مرده گریه نمی کند» نمونه یی درخشان از داستان مینی مالیستی در داستان نویسی فارسی است.
جزینی سال های متمادی است که داستان نویسی تدریس می کند. شاگردان موفق اش شاهدی براستادی او در این ورطه است. این نکته در تک تک داستان های این مجموعه مشهود است. تمامی مولفه ها و عناصر داستان نویسی به همان گونه یی در این داستان ها حضور دارند که مدرسان داستان نویسی عادت دارند، آن ها را در کلاس های آموزش خلاق داستان نویسی به هنرجوهایشان بیاموزند. اشتباه نکنید با یک مجموعه ی ملال آور و عصاقورت داده روبه رو نیستید. این بار با معلمی روبه رو هستیم که داستان را به همان خوبی که تدریس می کند، نوشته است.